Lược đồ Pháp đánh chiếm Bắc kỳ 1873 và 1882
I. Thực dân Pháp đánh Bắc Kì lần thứ nhất. Cuộc kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ.
1. Tình hình Việt Nam trước khi Pháp đánh chiếm Bắc Kì.
+ Về phía Pháp:
- Thiết lập bộ máy thống trị, bóc lột về kinh tế
- Muốn tấn công Bắc Kì và tấn công Lào, Campuchia.
- Củng cố vùng chiếm đóng bằng cách xây dựng bộ máy cai trị, tăng cường bóc lột vơ vét..
+ Về phía triều đình: thi hành chính sách đối nội đối ngoại lỗi thời
- Ra sức vơ vét.
- Tiếp tục thương lượng với Pháp.
® Kinh tế khó khăn, công nông nghiệp sa sút... ® khởi nghĩa nông dân nổ ra ở nhiều nơi.
+ Không ổn định
2.Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần I (1873).
- Lợi dụng việc triều đình nhờ Pháp đem tàu ra vùng biển Hạ Long đánh dẹp “hải phỉ”, cho tên lái buôn Đuy-puy vào gây rối ở Hà Nội
- Lấy cớ giải quyết vụ Đuy-puy, Pháp cử Gác-ni-ê đem 200 quân ra Bắc.
Quân Pháp tấn công thành Hà Nội
- 20/11/1873 Pháp tấn công Hà Nội. Pháp nhanh chóng chiếm các tỉnh Hải Dương, Hưng Yên, Ninh Bình, Nam Định.
- Nguyễn Tri Phương chỉ huy 7000 quân chống Pháp nhưng thất bại.
Ảnh tại đền thờ Danh tướng Nguyễn Tri Phương tại quê nhà (Huyện Phong Điền, Thừa thiên Huế)
- Chưa đầy 1 tháng, toàn bộ đồng bằng châu thổ sông Hồng rơi vào tay Pháp.
+ Lực lượng địch mỏng (212 tên, 1 đại bác, 2 tàu chiến..) triều đình mạnh hơn (7000 quân..)
- Quân triều đình không chủ động tấn công địch.
+ Trang thiết bị lạc hậu
Chiến trường Hà nội 1873 và 1882
3. Kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh Đồng Bằng Bắc Kì(1873-1874).
- Phong trào đấu tranh của nhân dân Hà Nội lên cao.
- Ngoài ra còn ở các tỉnh Thái Bình, Nam Định...
- 21/12/1873 Khi Pháp đánh ra Cầu Giấy, quân ta phục kích, Gác-ni-ê bị giết
Gác-ni-ê bị quân Cờ đen đâm chết ở Cầu Giấy
- Làm cho Pháp hoang mang. Cổ vũ tinh thần chiến đấu của nhân dan ta
- 15/3/1874 triều đình kí hiệp ước Giáp Tuất thừa nhận 6 tỉnh Nam Kì thuộc Pháp. Pháp rút quân khỏi Bắc Kì
- Làm mất một phần quan trọng chủ quyền lãnh thổ, ngoại giao và thương mại của VN.
+ Vì sự nhu nhược của nhà Nguyễn.
+ Vì tư tưởng "Chủ hoà" để bảo vệ quyền lợi của giai cấp và dòng họ.